Ali Bardakoğlu: Din, anahtar teslim bir kurtuluşu garanti etmez

Dünya Gazetesi’nden Hakan Güldağ, Vahap Munyar ve Şeref Oğuz, “Kanaat Önderleriyle Gündem Özel ”de bu hafta Diyanet İşleri eski Başkanlarından, Kur’an Araştırmaları Merkezi Başkanı Kastamonu Tosyalı hemşerimiz Prof. Ali Bardakoğlu'nu ağırladı.

Gündem 19.07.2021, 10:44 Ayşenur Taşcı
Ali Bardakoğlu: Din, anahtar teslim bir kurtuluşu garanti etmez

KURBAN BAYRAMI öncesinde “Kanaat Önderi” sohbetimize bu hafta eski Diyanet İşleri Başkanlarından, Kur'an Araştırmaları Merkezi (KURAMER) Başkanı Prof. Ali Bardakoğlu konuk oldu. Prof. Bardakoğlu, “Dinin günümüzdeki gibi çok gündemde olması, dindarlaşmanın arttığı anlamına mı gelir?” sorumuza: “Bana göre gelmez, aksine bir çürümeye, din üzerinden meşruiyet arayışına ve kafa karışıklığıina işaret edebilir” yanıtı verdi.

 Prof. Bardakoğlu, şu noktanın alitını çizdi: “Bugün Müslümanlar olarak önemli bir sorunla karşı karşıyayız; şekiller özü gölgeledi, araçlar amaç oldu ve sonunda güvenilir insan olma özelliğimiz zayıfladı.” KURAMER Başkanı Prof. Ali Bardakoğlu’na sorularımız ve yanıtları şöyle: KUR’AN İLE İLİŞKİNİN DOĞRU TESİSİ n Hocam, söze “Kur’an Araştırmaları Merkezi”nden (KURAMER) başlayalım. KURAMER ne zaman ve hangi amaçla kuruldu? Neler yapar? Araştırma ekibi nasıl bir kadrodan oluşur? İstanbul 29 Mayıs Üniversitesi bünyesinde bulunan Kur'an Araştırmaları Merkezi (KURAMER), biz Müslümanların inanç, bilgi ve hayat anlayışlarının temel kaynağını teşkil eden Kur'an-ı Kerim'in inananlara ve insanlığa yönelik mesajlarının ve genel öğretisinin doğru anlaşılmasının yol ve yöntemlerini araştırmak, bunun için bilgi altyapısını kurmaya çalışmak, geçmişin bu alandaki zengin mirasını ve birikimini günümüz insanıyla buluşturmak amacıyla 2013 yılında kuruldu.

 KURAMER'in böyle bir amaçla yola çıkmasının altında, İslam dünyasının ve Müslümanların her alanda içinde bulundukları olumsuz tablonun, Müslümanların ilahi kelama bakış tarzları, dolayısıyla hayatlarında onun rehberliğine verdikleri yer ile ilişkili olduğu tespiti yatıyor. Bu alanda yaşanan tıkanma ve sapmalar, mesela Kur'an'ın otoritesinin ve Peygamberimizin hayat rehberliğinin (ki, biz bunları Kur'an ve Sünnet olarak adlandırıyoruz) yerini çeşitli adlar ve unvanlar altındaki, “kerametleri kendilerinden menkul” beşeri otoritelerin alması dalga dalga hayatın bütün alanlarını etkilemiş ve Müslüman dünyanın, sürekli bir beslenme ve yenilenme menbaı olan Kur'an ve Sünnetin rehberliğinden yoksun kalmasına sebep oldu.

 Tıkanmanın üç örneğini daha zikredersek KURAMER'i ortaya çıkaran sebepleri daha iyi anlatabiliriz. Birincisi, Kur'an'ı bizim için ne anlam ifade ettiğinin, bize ne söylediğinin, bizden ne istediğinin farkında olmadan veya önemsemeden sadece dinî ritüellerimizin şeklî bir unsuru konumuna indirmek, böylece onu hayatın dışına itmek, onun yerini de Allah ve Peygamber adına konuştuğunu zımnen veya açıkça iddia eden insanlarla doldurmaktır. İkinici örnek, Kur’an-ı Kerimi başka başka saiklerle, örneğin ideoloji, siyaset, maddi çıkar veya manevi otorite saikleriyle yapılan subijektif hayat tercihlerini haklılaştırmak için başvurulan ve keyfi yorumlanan bir meşruiyet dayanağı olarak kullanmaktır. Üçüncü örnek ise insanların, Kur'an'ı Arapça metninden veya kendi diline yapılan tercümesinden (meal) okuyarak, kendi birikimi ve anlayışı ölçüsünde lafzından anladığını “Allah böyle buyuruyor” diye sunmasıdır. Bu yaklaşım biçimleri, Kur'an ile ilişkimizin yeniden doğru biçimde tesisinin ne kadar önemli olduğunu gösteriyor.

 Bu amaç için atılması gereken ilk ve en önemli adım da, Kur'an'ın vahiy sürecinin ve Peygamberin vahyi tebliğ ve tatbik safh alarının içinde cereyan ettiği toplumsal, kültürel, ekonomik, siyasi ve dinî şartların araştırılmasıdır. KURAMER, İslami ve sosyal ilimler alanında uzmanlaşmış farklı görüş ve yaklaşımlara sahip yüzlerce ilim adamının katkılarıyla oluşan özgür bir düşünce platformudur. 2014'te faaliyetlerine başlayan KURAMER, ilk olarak Kur'an'ı anlamanın bilgi altyapısını oluşturmak amacıyla 5 ana bilim dalını kapsayan ve 100'e yakın ilim adamının katıldığı bir araştırma projesini başlatıp sonuçlandırdı. 60'a yakın ilim adamının katkıda bulunduğu 17 kitap yayımlandı. 120'ye yakın ilim adamının moderatör, tebliğci ve müzakereci olarak katkıda bulunduğu, geniş katılımlı 8 sempozyum düzenledik ve her birinin tebliğ/ müzakere metinlerini kitap halinde yayınladık. 140 dolayında araştırmacı ve ilim adamının katıldığı, 5 çalıştay düzenledik ve buralarda tartışılan fikirleri 3 kitapta topladık. Halen İslam düşüncesinin modern dönemdeki serüvenini eleştirel bir yaklaşımla ele alacak kapsamlı bir araştırma projesi yürütüyoruz.

 Din, anahtar teslimi bir kurtuluşu garanti etmez n Dini tezahürler ve dindarlık yükselirken neden itibar kaybına uğrar? Siz bu durumu nasıl, hangi faktörlerle açıklıyorsunuz? Öncelikle, dini tezahürlerin artmasının dinin yükselişi ve dindarlığın artması olmadığını bugün açıkça kabul etmeliyiz. Din hakkında sathi bilgileri olan ve gördükleri üzerinden hemen bir yargıda bulunan geniş kesimler, dini tezahürlerin artışı ile dinin amacı olan öze ait davranış kalitesi, ahlakilik ve samimiyet arasındaki bu çelişkiyi anlamakta zorlanıyor. O zaman da dinin insan hayatında ne anlama geldiğini, işlevini sorgulamaya başlıyor. Bu özellikle genç kuşaklarda açık bir şekilde görülmeye başladı. İyi insan olmadan iyi Müslüman olunamaz n İbadetleri hiç aksatmadan yerine getiren, ancak örneğin ticarette, günlük hayatta “iyi insan” olmanın gereklerini yerine getirmeyen, kul hakkı yiyen bir kişi sırf ibadetleri eksiksiz yerine getirdiği için “iyi bir Müslüman” sayılır mı? İslam dini bizim iç dünyamızdaki duygu ve düşüncelerden, Yüce Yaratan'la nasıl bağ kuracağımıza, aile hayatımızdan sosyal ilişkilerimize kadar birçok alanda bize sorumluluklar yükler. Kendi yakınlarımızın aleyhine de olsa adaletten ve doğruluktan şaşmamak, yalan söylememek ve iftira etmemek, emaneti ehline vermek, insanların ve bütün canlıların haklarına saygılı olmaktan tutun akan suyu kullanırken bile israf etmemeye, varlığı ve yokluğu paylaşabilmeye, temizliğe, çalışkanlık ve üretkenliğe kadar birçok alanda bizlere ahlaki ve insani birçok ödev verir. Bütün bunlar bizim yararımız, dünya hayatımızın insanca yaşanabilmesi içindir. Ahiret hayatına dair uyarılar da yine dünyada güzel ve doğru işler yapmamızı temin içindir. Hal böyle olunca, “iyi Müslümanı” dinin bütün bu ödevlerini yerine getirebilme çabasında aramak gerekir. Bunları ne kadar yapabiliyorsak o kadar iyi Müslümanız demektir. Onun için de iyi insan olmadan iyi Müslüman olunamaz. Tıpkı ahlaklı bir insan olmadan iyi Müslüman olamayacağımız gibi. Ama günümüzde İslam ve Müslümanlık denince sadece belli ibadetleri yerine getirme ya da belli yasaklardan kaçınma anlaşılmaya başlanmıştır. Domuz eti yemeyi yasaklayan dinimiz gıybet yapmayı “kardeşinin etini yeme” olarak, iftira etmeyi ya da yalancı şahitliği “hak gasbı” olarak çok daha ağır biçimde yasaklıyor. Müslümanlar ibadetlerde gösterdiği titizlik ve duyarlılığı sosyal ve kamusal ahlakı koruma, ötekinin hakkına saygılı olma, yalandan, dedikodu ve iftiradan kaçınma, hileli işlerden uzak durmada da göstermezse bu dini bütünüyle anlamış sayılmaz.

Yorumlar (0)
18
açık
Günün Anketi Tümü
TV366 yayınlarını nasıl buluyorsunuz?
TV366 yayınlarını nasıl buluyorsunuz?
Namaz Vakti 05 Ağustos 2021
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 0 0
2. Alanyaspor 0 0
3. Altay 0 0
4. Antalyaspor 0 0
5. Beşiktaş 0 0
6. Karagümrük 0 0
7. Fenerbahçe 0 0
8. Galatasaray 0 0
9. Gaziantep FK 0 0
10. Giresunspor 0 0
11. Göztepe 0 0
12. Hatayspor 0 0
13. Başakşehir 0 0
14. Kasımpaşa 0 0
15. Kayserispor 0 0
16. Konyaspor 0 0
17. Rizespor 0 0
18. Sivasspor 0 0
19. Trabzonspor 0 0
20. Malatyaspor 0 0
Takımlar O P
1. Adanaspor 0 0
2. Altınordu 0 0
3. Ankara Keçiörengücü 0 0
4. Ankaragücü 0 0
5. Erzurumspor 0 0
6. Balıkesirspor 0 0
7. Bandırmaspor 0 0
8. Boluspor 0 0
9. Bursaspor 0 0
10. Denizlispor 0 0
11. Eyüpspor 0 0
12. Gençlerbirliği 0 0
13. Kocaelispor 0 0
14. Manisa FK 0 0
15. Menemenspor 0 0
16. Samsunspor 0 0
17. Tuzlaspor 0 0
18. Ümraniye 0 0
19. İstanbulspor 0 0
Takımlar O P
1. Arsenal 0 0
2. Aston Villa 0 0
3. Brentford 0 0
4. Brighton 0 0
5. Burnley 0 0
6. Chelsea 0 0
7. Crystal Palace 0 0
8. Everton 0 0
9. Leeds United 0 0
10. Leicester City 0 0
11. Liverpool 0 0
12. Man City 0 0
13. M. United 0 0
14. Newcastle 0 0
15. Norwich City 0 0
16. Southampton 0 0
17. Tottenham 0 0
18. Watford 0 0
19. West Ham 0 0
20. Wolverhampton 0 0
Takımlar O P
1. Deportivo Alaves 0 0
2. Athletic Bilbao 0 0
3. Atletico Madrid 0 0
4. Barcelona 0 0
5. Cádiz 0 0
6. Celta de Vigo 0 0
7. Elche 0 0
8. Espanyol 0 0
9. Getafe 0 0
10. Granada 0 0
11. Levante 0 0
12. Mallorca 0 0
13. Osasuna 0 0
14. Rayo Vallecano 0 0
15. Real Betis 0 0
16. Real Madrid 0 0
17. Real Sociedad 0 0
18. Sevilla 0 0
19. Valencia 0 0
20. Villarreal 0 0

Gelişmelerden Haberdar Olun

@